İsrail’de haziran ayında kurulan Yahudi-Arap ortak siyasi partisi “A Place for Us All”, ekim ayında yapılacak seçimlere katılmak için çalışmalarını sürdürüyor.
Barış ve toplumsal eşitlik çağrısı yapan sol eğilimli “Standing Together” protesto hareketinin yöneticileri tarafından kurulan parti, Yahudi ve Arap adayların eşit şekilde yer aldığı bir listeyle seçmenin karşısına çıkmayı planlıyor.
Parti, özellikle siyasi sistemde kendisini temsil edilmiş hissetmeyen ve seçimlerde oy kullanmayan gençleri sandığa çekmeyi amaçlıyor.
Partinin eş başkanlarından Alon-Lee Green, mevcut siyasi yapı içinde görülmediğini düşünen genç seçmenlere ulaşmak istediklerini söyledi.
Green, “Bugün evinde kalan, siyasi sisteme baktığında kendisini görünmez hisseden genç seçmenlere doğrudan seslenmek istiyoruz” dedi.
Kadın ve erkek adayların eşit şekilde temsil edildiği partide, listenin yarısını Yahudi, diğer yarısını ise Arap adaylar oluşturuyor.
Parti, İsrail’de giderek gerilen Yahudi-Arap ilişkilerine karşı “birlik” söylemiyle kampanya yürütüyor.
İsrail vatandaşı olan ancak Filistin kökenli Araplar, ülke nüfusunun yaklaşık beşte birini oluşturuyor.
Buna karşın Arap seçmenlerin seçimlere katılım oranı, tarihsel olarak Yahudi seçmenlerin gerisinde kalıyor. 2022 seçimlerinde Arap seçmenlerin yalnızca yüzde 53,2’si sandığa giderken, Yahudi seçmenlerde bu oran yaklaşık yüzde 75 oldu.
Arap seçmenlerin düşük katılımının, Netanyahu’nun yeniden iktidara gelmesinde etkili olduğu değerlendiriliyor.
Söz konusu seçimle birlikte, İsrail tarihinde ilk kez bir Arap partisinin yer aldığı koalisyon hükümeti de iktidardan düşmüştü.
NETANYAHU’YA “KORKU SİYASETİ” SUÇLAMASI
İsrail’deki Arap siyasi hareketleri, Netanyahu’yu uzun süredir Arap seçmenler üzerinden korku siyaseti yürütmekle suçluyor.
Netanyahu, 2015 seçimleri sırasında sağcı seçmenlere sandığa gitme çağrısı yaparken Arapların “akın akın oy kullandığını” söylemişti.
Netanyahu, bu seçim kampanyasında da rakiplerinin kazanması halinde Arap partileriyle yeniden hükümet kuracağını savunuyor.
“A Place for Us All” partisinin seçimlere katılma kararı, dört büyük Arap partisinin ortak liste oluşturmak için yürüttüğü görüşmelerin sürdüğü kritik bir dönemde geldi.
İsrail seçim sistemine göre bir partinin parlamentoda sandalye kazanabilmesi için oyların en az yüzde 3,25’ini alması gerekiyor.
Bu oranı geçemeyen küçük partilere verilen oylar parlamentoda temsil edilmiyor. Bu nedenle uzmanlar, yeni partinin seçim barajının altında kalması halinde Arap seçmenlerin oylarının boşa gidebileceği uyarısında bulunuyor.
PARTİ YÖNETİMİ: OYLARI BÖLMEYECEĞİZ
Green ise amaçlarının mevcut Arap partilerinin seçmenlerini almak değil, daha önce oy kullanmayan kişileri sandığa taşımak olduğunu savundu.
Partinin gençlerden ve taban hareketlerinden oluştuğunu belirten Green, mevcut siyasi partilerin çoğunlukla yaşlı erkeklerin kontrolünde olduğunu söyledi.
Green, “Oylar için rekabete girmenin doğru zaman olup olmadığına karar vermek zordu. Ancak mevcut partilere baktığımda büyük ölçüde erkeklerden oluşan ve oldukça yaşlı bir yapı görüyorum” dedi.
Partinin seçim barajını geçebileceğine inandıklarını söyleyen Green, bazı mevcut partilerle birleşme görüşmeleri yürüttüklerini de açıkladı.
Green, seçim barajını aşamayacakları sonucuna varmaları halinde seçime katılmayabileceklerini kabul etti.
İsrail’deki mevcut Arap siyasi partilerinin yöneticileri ise yeni oluşumun seçimlerde başarılı olma ihtimalini düşük görüyor.
Arap-Yahudi ortak partisi Hadaş’ın yöneticilerinden Yousef Jabareen, yeni partinin seçim barajını aşmasını beklemediğini belirtti.
Jabareen, “Onların veya diğer yeni partilerin barajı geçme şansı olduğunu düşünmüyorum. Kararlarını yeniden değerlendirmelerinin zamanı geldi” dedi.
İsrail Parlamentosu Knesset’teki 120 sandalyenin yalnızca 10’u Arap partilerinin elinde bulunuyor.
ORTAK LİSTE DAHA ÖNCE BAŞARI SAĞLAMIŞTI
İsrail’deki dört büyük Arap partisi, daha önce “Ortak Liste” adı altında birleşerek seçimlere katılmıştı.
İlk kez 2015 yılında yarışan Ortak Liste, Arap seçmen katılımının yaklaşık yüzde 64’e çıkmasıyla 13 milletvekili kazanmış ve Knesset’in üçüncü büyük grubu olmuştu.
Mart 2020 seçimlerinde ise Arap seçmenlerin katılımı yüzde 65’e yaklaşmış, Ortak Liste 15 sandalye kazanarak en yüksek temsil oranına ulaşmıştı.
Ancak ekim seçimleri öncesindeki birleşme görüşmelerinde şu ana kadar yalnızca üç Arap partisinin uzlaşmaya yaklaştığı belirtildi.
Ta’al Partisi lideri Ahmed Tibi, yeni bir küçük partinin yarışa girmesinin Arap partilerinin birleşme çabalarını zorlaştırdığını söyledi.
Tibi, “Biz bu sırada bütün partilerimizi tek bir ortak liste altında birleştirmek için elimizden geleni yapıyoruz” ifadelerini kullandı.
